خطبه فدکیه دریچه‌ای به ابعاد مختلف وجود انسان است
به گزارش خبرنگار گروه سیاسی پایگاه خبری تحلیلی «موج‌رسا»؛ حجت‌الاسلام علیرضا مهرانفر در سخنرانی پیش از خطبه‌های نماز جمعه زنجان اظهار کرد: انسان موجودی است که هم جنبه معنوی دارد و هم دارای غرایز و احساسات است و در واقع ترکیبی از جنبه‌های آسمانی و زمینی، عقل و احساسات به شمار می‌رود.
بیشتر بخوانید
وی با تأکید بر ضرورت توجه به تمام ابعاد وجودی انسان افزود: برای اینکه انسان به کمال برسد، باید به همه ابعاد وجودی خود توجه کند و اگر تنها در یک بُعد رشد کند، به انسانی تک‌بعدی تبدیل می‌شود.
محقق و پژوهشگر دینی با اشاره به دیدگاه شهید مطهری درباره رشد تک‌بعدی انسان بیان کرد: انسان اگر تنها در یک بُعد رشد کند، مانند کاریکاتوری می‌شود که یکی از اجزای صورت آن بیش از اندازه بزرگ شده است؛ برای مثال اگر گوش بیش از حد بزرگ شود، صورت حالت خنده‌داری پیدا می‌کند. انسان نیز همین‌طور است و گاهی فراموش می‌کند که تنها در یک بُعد رشد کرده و خود را کمال‌یافته فرض می‌کند.
وی با اشاره به جایگاه خطبه فدکیه حضرت فاطمه زهرا(س) ادامه داد: اگر به خطبه حضرت زهرا(س) نگاه کنیم، متوجه می‌شویم که به ابعاد مختلف وجود انسان توجه شده است. در این خطبه موضوعاتی همچون عرفان، توحید، فلسفه دین، فلسفه احکام و مسائل اجتماعی مطرح شده و مجموعه‌ای از معارف اسلامی در آن وجود دارد.
مهرانفر با اشاره به اهمیت محتوایی خطبه فدکیه عنوان کرد: خطبه به معنای سخنرانی است و خطبه حضرت زهرا(س) از مطالب عمیق و پرمغزی برخوردار است. این خطبه ظرفیت زیادی برای یادگیری و شناخت معارف دینی دارد و مطالب آن باید مورد توجه قرار گیرد.
وی با اشاره به بخش‌های پایانی خطبه فدکیه و موضوع فدک و خلافت اظهار کرد: بخش پایانی این خطبه به موضوع فدک و خلافت اختصاص دارد، اما محتوای خطبه تنها به این موضوعات محدود نیست و بخش‌های مختلف آن معارف گسترده‌ای را در بر می‌گیرد.
محقق و پژوهشگر دینی با اشاره به مطالعات و شرح‌های نوشته‌شده درباره خطبه فدکیه افزود: برخی از علما درباره این خطبه مباحث و شرح‌های مفصلی ارائه کرده‌اند و کتاب‌هایی با حجم قابل توجه در این زمینه نوشته شده است؛ به‌گونه‌ای که در یکی از کتاب‌های مورد اشاره، حدود ۹۰۰ صفحه به موضوع اختصاص دارد و بخش زیادی از آن شرح خطبه است.
وی در ادامه با اشاره به فرازی از خطبه حضرت زهرا(س) درباره عدالت بیان کرد: حضرت می‌فرمایند «وَجَعَلَ اللَّهُ الْعَدْلَ...» و خداوند عدالت را قرار داده است. اگر عدالت در جامعه حاکم باشد، کینه‌ها و اختلافات کاهش پیدا می‌کند. این تعبیر از نکات منحصر‌به‌فرد خطبه است و جای تأمل و بررسی فراوان دارد.
مهرانفر با اشاره به آغاز خطبه فدکیه با عبارت «الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ» گفت: حضرت زهرا(س) سخن خود را با حمد و سپاس خداوند آغاز می‌کنند و انسان باید خدا را به خاطر نعمت‌هایی که در اختیارش قرار داده شکر کند؛ نعمت‌هایی مانند آب‌وهوا، خورشید، زمین، جسم و روح، آسمان و ستارگان، پدر و مادر، فطرت و عقل.
وی با طرح موضوع الهامات الهی و اهمیت شکرگزاری در برابر این نعمت‌ها افزود: یکی از مواردی که باید به خاطر آن خدا را شکر کنیم، الهامات الهی است. الهامات به دو دسته عام و خاص تقسیم می‌شوند.
محقق و پژوهشگر دینی با توضیح درباره الهامات عام اظهار کرد: خداوند فجور و تقوا را به انسان الهام کرده است و این الهامات عمومی شامل همه انسان‌ها می‌شود. به همین دلیل، مفاهیمی مانند عدالت در فطرت انسان ریشه دارند و در هر جای دنیا که درباره عدالت صحبت شود، این موضوع برای انسان‌ها قابل درک و جذاب است؛ چراکه ریشه در فطرت الهی دارد، هرچند گاهی انسان‌ها فطرت الهی خود را به‌درستی نمی‌شناسند.
وی درباره الهامات خاص نیز بیان کرد: الهامات خاص ممکن است متوجه یک انسان، گروه یا امت خاص باشد و گاهی موجب ایجاد معرفت و گاهی زمینه‌ساز انجام یک حرکت می‌شود.
مهرانفر با اشاره به نمونه‌ای از الهامات خاص در قرآن کریم خاطرنشان کرد: یکی از نمونه‌های این نوع الهام، ماجرای مادر حضرت موسی(ع) است. خداوند به مادر حضرت موسی(ع) الهام کرد که فرزندش را به رودخانه بسپارد و به او اطمینان داد که فرزندش را بازخواهد گرداند و از پیامبران قرار خواهد داد.
وی در پایان با اشاره به نقش الهامات الهی در زندگی انسان گفت: الهامات الهی می‌توانند در انسان نورانیت ایجاد کنند، به او انگیزه بدهند و زمینه شناخت و حرکت را فراهم سازند.
انتهای خبر/