به گزارش پایگاه خبری تحلیلی «موجرسا»؛ در جهانی که به شکلی افراطی بر «دیده شدن» بنا شده است، جایی که ویترینها مرزهای حریم خصوصی را درنوردیدهاند، «حجاب» نه یک محدودیت فیزیکی، بلکه یک موضعگیری استراتژیک در برابر کالاانگاری انسان است.
بیشتر بخوانید
اگر جهان مدرن را اصراری بر «شفافیتِ بیحدوحصر» بدانیم، حجاب، احیای مفهوم «راز» در ساحتِ هویتِ انسانی است.
بسیاری حجاب را تنها از دریچه سنت مینگرند، اما در قرن بیست و یکم، حجاب میتواند به مثابه یک «شورش علیه استانداردهای تحمیلی زیبایی» بازتعریف شود.
در عصری که صنعت مد و رسانه، تعریفی واحد و گاه ابزاری از بدن زن ارائه میدهند، حجاب نوعی «انتخابِ آگاهانه برای مدیریتِ دیده شدن» است.
این پوشش، اعلام استقلال است؛ پیامی به جهان بیرون که: «من مرزهای دسترسی به خویشتن را تعیین میکنم، نه نگاهِ پرسشگرِ عابران.»
انسان، موجودی است که هویتش در گرو مرزهای اوست، همانطور که خانهها دیوار دارند تا امنیت و صمیمیت درونی حفظ شود، روح و کالبد انسان نیز نیازمند «قلمرو» است.
حجاب، ترسیمِ هوشمندانه این قلمرو است. این پوشش به جای آنکه فرد را از متن جامعه حذف کند، او را با «شخصیتِ اندیشهمحور» به متن میآورد.
در واقع، حجاب از ابژهوارگی (شیءشدگی) جلوگیری میکند و سوژهوارگی (کنشمند بودن) را تقویت میکند.
وقتی بُعد فیزیکی در لایهای از وقار قرار میگیرد، این کلام، نگاه و اندیشه است که به ابزار اصلی ارتباط بدل میشود.
زیبایی در هنر، گاهی در آن چیزی است که نشان داده نمیشود، در معماری کلاسیک، فضاهای خالی به اندازه فضاهای پُر اهمیت دارند، حجاب، نوعی معماریِ حضور است. نوعی زیباییشناسی است که بر مبنای «شکوهِ پنهان» بنا شده.
این پوشش به جای آنکه زیبایی را به حراجِ تماشا بگذارد، آن را برای دایرهای از پیوندهای عمیق و انسانی رزرو میکند، این «امساک در تماشا»، به معنای نفی زیبایی نیست، بلکه به معنای ارتقای ارزش آن است.
حجاب در دنیای امروز، بیش از آنکه یک پارچه باشد، یک «فلسفه زیستن» است، فلسفهای که میگوید کرامت انسان بر جذابیتهای گذرا مقدم است.
این پوشش، پیوندی میان سنت و مدرنیته ایجاد میکند؛ از سویی ریشه در اصالتهای وحیانی و اخلاقی دارد و از سوی دیگر، پاسخی است به بحرانِ هویت در دنیای دیجیتال.
حجاب، دعوتی است به بازگشت به خویشتن؛ دعوتی برای آنکه انسان پیش از آنکه «دیده شود»، «شنیده شود» و پیش از آنکه قضاوت شود، درک شود.
در نهایت، حجاب نه دیواری برای انزوا، بلکه پلی برای یک حضورِ اجتماعیِ مقتدرانه، نجیب و معناگراست، این هنرِ غیبتِ جسمانی برای تجلیِ والای انسانی است.
نویسنده: زهرا حاتمی، مدرس حوزه و دانشگاه
انتهای خبر/