حفظ منابع کشور با مصرف آگاهانه
به گزارش خبرنگار گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «موجرسا»؛ اسراف انرژی فقط یک رفتار مصرفی نادرست نیست؛ پیامدهای مستقیم اقتصادی و زیستمحیطی دارد که کیفیت زندگی امروز و آینده را تحتتأثیر قرار میدهد.
بیشتر بخوانید
از نظر اقتصادی، مصرف بیرویه باعث افزایش هزینه تولید و تأمین برق، گاز و سوخت میشود و فشار بیشتری بر بودجه کشور و یارانههای انرژی وارد میکند.
در نتیجه، منابع مالی که میتواند صرف آموزش، سلامت، توسعه شهری و ایجاد اشتغال شود، برای جبران هزینههای اضافی انرژی مصرف میشود.
همچنین با رشد تقاضا، نیاز به ساخت نیروگاهها، توسعه شبکهها و واردات تجهیزات بیشتر میشود؛ سرمایهگذاریهایی پرهزینه که بخش زیادی از آن تنها برای پوشش «مصرف اضافی» انجام میگیرد.
برای خانوادهها و کسبوکارها نیز اسراف انرژی به افزایش قبضها، کاهش بهرهوری و بالا رفتن هزینه تمامشده کالا و خدمات منجر میشود.
از دید زیستمحیطی، هر کیلووات ساعت یا مترمکعب انرژیِ اضافی معمولاً به معنی سوزاندن بیشتر سوختهای فسیلی است؛ یعنی افزایش انتشار گازهای گلخانهای، تشدید آلودگی هوا، گرمشدن زمین و بالا رفتن خطرات سلامتی مانند بیماریهای تنفسی علاوه بر آن، تولید انرژی آببر است و مصرف بیشتر، فشار بر منابع آب و تخریب زیستبومها را افزایش میدهد.
در این میان، طرح «همیاران انرژی» یک راهکار ملی و مردمی است که بر مشارکت همگانی تکیه دارد، همه مردم، سازمانها، ادارات، مدارس، صنایع و نهادها با اصلاح الگوی مصرف و رعایت صرفهجویی، به کاهش فشار بر شبکه انرژی کمک میکنند. اهمیت این طرح در اثر جمعی آن است؛ صرفهجوییهای کوچک اما پیوسته، در مقیاس ملی به کاهش خاموشی، کاهش آلودگی، افزایش امنیت انرژی و آزادسازی منابع برای توسعه پایدار تبدیل میشود.

اسراف فقط رفتار فردی نیست؛ بحران ملی است
امید باقری، کارشناس محیطزیست و HSD، در گفتگو با خبرنگار گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «موجرسا» گفت: اسراف، بهویژه در مصرف آب، انرژی و کالاها، تنها یک رفتار نادرست فردی نیست، بلکه مسئلهای است که پیامدهای گسترده و بلندمدت برای محیطزیست و کیفیت زندگی مردم ایجاد میکند.
به گفته وی، پیامدهای اسراف انرژی از منظر محیطزیست را میتوان در ۶ بُعد مختلف بررسی کرد.
کارشناس محیطزیست با بیان اینکه نخستین بُعد، افزایش انتشار گازهای گلخانهای است، ادامه داد: وقتی مصرف انرژی بیرویه باشد، ناچار از استفاده بیشتر از سوختهای فسیلی مانند نفت، گاز و زغالسنگ هستیم و همین موضوع انتشار و دیگر گازهای گلخانهای را بالا میبرد؛ نتیجه آن تشدید گرمایش جهانی و بیثباتی اقلیمی است.
وی با اشاره به اینکه بُعد دیگر، آلودگی هواست، عنوان کرد: مصرف اضافی سوختهای فسیلی، تولید آلایندههایی مانند اکسیدهای نیتروژن ، دیاکسید گوگرد ، مونوکسیدکربن و ذرات معلق را افزایش میدهد که با بیماریهای تنفسی و قلبی، کاهش دید شهری و حتی بارانهای اسیدی ارتباط مستقیم دارد.
این کارشناس با بیان اینکه سومین بُعد، دربردارنده تخریب اکوسیستمها و زیستگاههاست، ابراز کرد: توسعه استخراج منابع انرژی، گسترش معادن، احداث جادهها و زیرساختهای انرژی و خطوط انتقال، سبب تکهتکه شدن زیستگاهها، کاهش تنوع زیستی و آسیب به پوشش گیاهی و جانوری میشود.
وی گریزی به بُعد، افزایش فشار بر منابع آب و آلودگی آبها زد و مطرح کرد: بسیاری از صنایع و نیروگاهها برای تولید انرژی آب فراوان مصرف میکنند و گاهی پساب یا آب گرم به محیط برمیگردانند که به رودخانهها و آبزیان آسیب میزند.
باقری با بیان اینکه تشدید بحران کمآبی نیز از پیامدهای اسراف بر محیط زیست است، گفت: اسراف آب سفرههای زیرزمینی را تضعیف میکند و خشکسالی و فرونشست زمین را سرعت میدهد.
وی اضافه کرد: پیامدهای اجتماعی-محیطزیستی نیز از دیگر پیامدهای اسراف است؛ زیرا اگر حکمرانی و مدیریت آب جدی گرفته نشود، کاهش منابع آب میتواند به مهاجرت از مناطق آسیبپذیر، افزایش حاشیهنشینی و فشار مضاعف بر شهرها منجر شود.
این کارشناس در پایان گفت: کاهش اسراف، ترکیبی از اصلاح زیرساختها، فناوریهای کممصرف و فرهنگسازی عمومی را میطلبد.

آگاهی عمومی؛ حلقه گمشده مدیریت مصرف
کمال میانداری، در گفتگو با خبرنگار گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «موجرسا» با بیان اینکهراسراف انرژی و آب تنها نتیجه رفتار فردی مردم نیست، بلکه ریشه در شیوه تولید، نوع تجهیزات، ساختار مصرف و میزان آگاهی عمومی نیز دارد، گفت: از بُعد اقتصادی، این مسئله پیامدهای گستردهای برای خانوادهها، صنایع و کل کشور به همراه دارد.
وی افزود: هنگامی که وسایل و ماشینآلات پرمصرف تولید میشوند و امکانات کممصرف به اندازه کافی در دسترس مردم قرار نمیگیرد، در واقع نوعی الزام ساختاری به مصرف بیشتر ایجاد میشود.
این کارشناس مسائل اقتصادی اظهار داشت: برای مثال، اگر در خانهها شیرآلات کممصرف، دوشهای استاندارد، لوازم خانگی بهینه یا خودروهای کممصرف و برقی گسترش یابد، خودبهخود میزان مصرف کاهش پیدا میکند.
وی با تاکید بر اینکه در سطح خانوار، اسراف انرژی موجب افزایش هزینه آب، برق، گاز و سوخت میشود و فشار مستقیمی بر بودجه خانواده وارد میکند، ادامه داد: این مسئله پسانداز را کاهش میدهد و توان اقتصادی خانواده را ضعیفتر میسازد.
میانداری با بیان اینکه در سطح تولید نیز، هرچه کارخانهها و واحدهای صنعتی انرژی بیشتری مصرف کنند، هزینه تمامشده کالاها بالاتر میرود، اظهار داشت: در نتیجه قیمت کالاها و خدمات افزایش پیدا کرده و این موضوع به تورم و کاهش قدرت خرید مردم منجر میشود.
وی اضافه کرد: از سوی دیگر، دولت برای جبران این اتلاف، ناچار است هزینههای سنگینی برای تولید بیشتر انرژی، توسعه نیروگاهها، شبکههای آب و برق و نیز پرداخت یارانهها بپردازد.
این کارشناس تصریح کرد: این در حالی است که این منابع مالی میتواند در بخشهای مهمتری مانند آموزش، بهداشت، حمل و نقل و توسعه زیرساختهای کشور سرمایهگذاری شود. وی با تاکید بر اینکه همچنین مصرف بیرویه آب و انرژی، فرصت صادرات این منابع را کاهش میدهد و درآمد ارزی کشور را کم میکند، عنوان کرد: برای کاهش اسراف، تنها توصیه اخلاقی به مردم کافی نیست، بلکه باید همزمان در سه بخش اقدام شود.
میانداری با اشاره به اینکه این سه بخش شما اصلاح الگوی تولید، فراهمکردن تجهیزات کممصرف و فرهنگسازی عمومی است، تصریح کرد: آموزش در خانواده، مدرسه، دانشگاه و رسانهها میتواند مردم را نسبت به این واقعیت آگاه کند که هزینه هدررفت انرژی در نهایت از جیب خود آنها و از سرمایه ملی پرداخت میشود.
وی تصریح کرد: بنابراین، کاهش اسراف نهتنها یک وظیفه اخلاقی، بلکه یک ضرورت اقتصادی برای رفاه مردم و پیشرفت کشور است.

همراهی مردم، کلید عبور از ناترازی برق در تابستان
علی زرگری، مدیر روابط عمومی شرکت توزیع نیروی برق استان زنجان در گفتگو با خبرنگار گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «موجرسا» اظهار کرد: شبکههای برق در کشور بههمپیوسته است و افزایش مصرف برق حتی در یک استان میتواند وضعیت عرضه و تقاضای انرژی را در سایر استانها تحت تأثیر قرار دهد.
به گفته وی، ممکن است دمای هوای شمالغرب کشور نسبت به مرکز و جنوب معتدلتر و خنکتر باشد، اما بیش از نیمی از استانهای کشور این روزها گرمترین شرایط سال را تجربه میکنند و با وارد شدن وسایل سرمایشی به مدار، بار مصرفی کل کشور افزایش یافته و همه مناطق از این تغییر متأثر میشوند.
مدیر روابط عمومی شرکت توزیع نیروی برق استان زنجان با اشاره به اهمیت فرهنگسازی در حوزه انرژی، از پویش «۲۵ درجه؛ قرار همدلی» که با حضور وزیر نیرو معرفی شده است حمایت کرد و آن را اقدامی اثرگذار در مسیر ارتقاء آگاهی عمومی، اصلاح الگوی مصرف و جلب مشارکت مردم برای عبور از روزهای اوج بار تابستان دانست.
وی تأکید کرد: تحقق اهداف این پویش، نیازمند همراهی همه دستگاههای اجرایی، روابط عمومیها، رسانهها و آحاد جامعه است تا پیام مدیریت مصرف بهصورت گسترده و مؤثر به خانوادهها و مصرفکنندگان منتقل شود.
زرگری با اشاره به ترکیب مصرف در استان افزود: حدود ۷۹ درصد مصرف برق زنجان مربوط به بخش خانگی است؛ بنابراین آگاهسازی مشترکان خانگی نقش کلیدی دارد.
وی تنظیم دمای اسپلیتها و کولرهای گازی در روزهای گرم سال روی ۲۵ درجه سانتیگراد و استفاده از دور کند کولرهای آبی را از راهکارهای ساده اما مؤثر برای کاهش مصرف برق و کمک به تأمین پایدار انرژی در سطح کشور عنوان کرد.
مدیر روابط عمومی شرکت توزیع نیروی برق استان زنجان با بیان اینکه پایداری شبکه برق یک مسئولیت اجتماعی است، مشارکت همگانی در پویش «۲۵ درجه؛ قرار همدلی» را گامی مهم در تأمین مطمئن برق برای همگان دانست و گفت: این اقدام ساده ضمن کاهش بار اضافی نیروگاهها و شبکههای انتقال، به تداوم بهرهمندی همه هموطنان از برق پایدار در فصل تابستان کمک میکند.
وی در پایان ضمن قدردانی از همکاری مردم استان، ابراز امیدواری کرد با استقبال از این پویش و مدیریت بهینه مصرف در سراسر کشور، تابستان ۱۴۰۵ با کمترین عارضه در تأمین برق سپری شود.
زرگری همچنین بر نقش آموزش به کودکان و خانوادهها در نهادینهسازی فرهنگ مصرف بهینه تأکید کرد و از رسانهها و فعالان اجتماعی خواست در ترویج این پویش ملی مشارکت فعال داشته باشند.
وی ادامه داد: شایان ذکر است کشور با ناترازی تولید و مصرف برق مواجه است و همراهی شهروندان میتواند در کاهش این چالش و جلوگیری از خاموشیها نقش تعیینکنندهای ایفا کند.
در مجموع، اسراف انرژی تنها یک عادت نادرست نیست، بلکه تهدیدی برای اقتصاد، محیطزیست و رفاه اجتماعی است. طرح همیاران انرژی با تکیه بر مشارکت مردم، راهی مؤثر برای کاهش مصرف، حفظ منابع، کاهش آلودگی و تقویت توسعه پایدار است. آینده بهتر، با صرفهجویی امروز ساخته میشود.
انتهای خبر/

