لزوم غروب کشاورزی سنتی در ابهر
به گزارش خبرنگار گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «موجرسا»؛ شهرستان ابهر در استان زنجان، بهعنوان یکی از قطبهای مهم کشاورزی، شاهد تحولی بنیادین است، برچیده شدن تدریجی کشاورزی سنتی و گرایش فزاینده کشاورزان به روشهای نوین. این گذار، که از آن میتوان به عنوان یک «انقلاب خاموش» یاد کرد، پاسخی ضروری به چالشهای عمیق کمآبی و تخریب محیطزیست در منطقه است.
بیشتر بخوانید
لزوم سرمایهگذاری در زیرساختهای کشاورزی
اسماعیل جهانسیر، مدیر جهاد کشاورزی، در گفتگو با خبرنگار گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «موجرسا»؛ گفت: بخش کشاورزی که یکی از مهمترین بخشهای اقتصادی کشور محسوب میشود، در حال گذار از نظامهای حمایتی سنتی به سمت مدلهای تحولآفرین در الگوی کشت و بهرهوری آب است.
وی با اشاره به چالشهایی نظیر تأمین بهموقع کود شیمیایی به دلیل خصوصی بودن تولید، خاطرنشان کرد: دوران کشاورزی سنتی به پایان رسیده و مقابله با بحرانهایی مانند خشکسالی و کاهش هزینههای تولید، مستلزم ایجاد تغییرات ساختاری در شیوه کشت، مکانیزاسیون و بهرهوری آب است.
مدیر جهاد کشاورزی شهرستان ابهر با تأکید بر حرکت دولت به سمت جایگزینی حمایتهای مالی مستقیم با سرمایهگذاری در زیرساختها و دانش، اظهار داشت: در این راستا، توزیع سهمیهای کود، گازوئیل و ادوات کشاورزی به صورت نظاممند در منطقه ادامه دارد.
وی موفقیت سیاست کشت قراردادی در محصولاتی مانند گندم را نمونهای از این تحول دانست و افزود: در این سیستم، دولت تأمین بذر و تضمین خرید محصول را بر عهده دارد و پوشش بیمه رایگان نیز ریسک تولید را برای کشاورزان به حداقل میرساند.
جهانسیر پیشرفت به سوی مکانیزاسیون و کشاورزی مدرن را عاملی کلیدی در صرفهجویی زمان، هزینه و آب و همچنین افزایش کمی و کیفی تولید برشمرد و یادآور شد: دولت برای تسریع این تحول، تسهیلات لازم برای نوسازی ادوات و تغییر الگوی کشت را در اختیار کشاورزان قرار میدهد.
وی با هشدار نسبت به تهدید جدی خشکسالی، تأکید کرد: حتی سیستمهای آبیاری بارانی نیز دیگر کارآمد نیستند و حرکت به سمت روشهای نوین آبیاری برای بهرهوری حداکثری از آب، یک ضرورت اجتنابناپذیر است.
مدیر جهاد کشاورزی شهرستان ابهر، برندسازی محصول سیب زمینی منطقه و استفاده از سردخانههای با ظرفیت بالا برای حفظ کیفیت محصول را از اولویتهای آینده عنوان کرد .در پایان نیز از کشاورزان خواست با سنددار کردن اراضی خود، امکان دسترسی به تسهیلات و امنیت مالکیت را فراهم آورند.
نسل جدید آبیاری صیانت از منابع حیاتی است
فریبا شاهرخی، کارشناس آب و خاک جهاد کشاورزی شهرستان ابهر در گفتگو با گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «موجرسا»؛ با اشاره به دستاوردهای کشاورزی مدرن گفت: «بهکارگیری فناوریهای پیشرفتهای نظیر سامانههای سنسورمحور، تحلیل داده، آبیاری نوین (قطرهای و بارانی)، مکانیزاسیون توانسته جهشی چشمگیر در بهرهوری ایجاد کند.
وی افزود: این تحول نهتنها درآمدزایی کشاورزان را افزایش داده، بلکه نیاز به نیروی کار را کاهش داده و از هدررفت آب و فرسایش خاک نیز جلوگیری میکند.
کارشناس آب و خاک جهاد کشاورزی شهرستان ابهر با تأکید بر لزوم حفظ توازن بین روشهای نوین و سنتی خاطرنشان کرد: گرچه آبیاری مدرن راهکاری ضروری برای جلوگیری از اتلاف منابع است، اما کشاورزی سنتی نیز با حفظ تنوع زیستی و استفاده از گونههای بومی گیاهی و جانوری، مزایای خاص خود را در پایداری محیطزیست دارد.
وی با بیان اینکه کلید دستیابی به کشاورزی پایدار، در تلفیق هوشمندانه دانش بومی با فناوریهای روز است، تصریح کرد: این همافزایی میتواند هم بهرهوری را بالا ببرد و هم مدیریت منابع را به شکلی پایدار تضمین کند.
مکانیزاسیون مزارع هزینه بالایی دارد
رحمتالله مولایی یکی از کشاورزان ابهری در گفتگو با خبرنگار گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «موجرسا»؛ با اشاره به محدودیتهای کشاورزی سنتی، گفت: کشاورزی سنتی، با وجود ریشههای فرهنگی و زیستمحیطی، از نظر بازدهی و سودآوری اقتصادی بهشدت ناکارآمد است.
وی ادامه داد: استفاده از ابزارهای دستی و روشهای قدیمی در کشت محصولاتی مانند گندم و جو، نهتنها نیاز به نیروی انسانی را افزایش میدهد، بلکه در مقایسه با روشهای مدرن به صرفه نیست.
کشاورز ابهری با اشاره به مثال عملی، تفاوت میان دو روش را اینگونه توضیح داد: در روش سنتی برداشت سیبزمینی گاه به ۴۰ کارگر نیاز داریم، درحالی که در کشاورزی مکانیزه این تعداد به ۵ نفر کاهش مییابد. همچنین مصرف آب در روش سنتی دو برابر بیشتر است و مقاومت آفات به سموم قدیمی، ما را مجبور به استفاده از سموم قویتر و پرهزینهتر کرده است
مولایی با تأکید بر چالشهای گذار به کشاورزی مدرن، متذکر شد: مکانیزه کردن مزارع نیازمند سرمایه اولیه سنگینی است. تهیه ماشینآلات پیشرفته مانند کمباین و ردیفکار یا احداث استخرهای ذخیرهسازی آب، برای بسیاری از کشاورزان دستنیافتنی است.
وی از مشکلاتی مانند کمبود نهادهها، گرانی سم و کود و قطعی برق به عنوان عوامل مؤثر در کاهش تولید نام برد.
کشاورز ابهری در ادامه خطاب به مسئولان گفت: مسئولان میتوانند با تأمین تسهیلات مناسب و ارائه آموزشهای کاربردی در زمینه روشهای نوین کشاورزی به ما کمک کنند.
کشاورزی ابهر در آستانه تحولی سرنوشتساز قرار دارد. تداوم روشهای سنتی نه تنها امکانپذیر نیست، بلکه به معنای نابودی تدریجی منابع آبی و اقتصادی منطقه خواهد بود. گذار به کشاورزی نوین، با محوریت مدیریت علمی و فناوریهای روز، تنها مسیر ممکن برای حفظ آب، افزایش بهرهوری و تضمین آینده معیشتی کشاورزان است. این تحول نیازمند همراهی همهجانبه نهادهای دولتی، سرمایهگذاری هدفمند و اراده جمعی برای ساختن الگویی پایدار از کشاورزی هوشمند در منطقه است.
انتهای خبر/